ADS
Wspólne przedsięwzięcie
Instytutu Studiów Społecznych UW
i Instytutu Filozofii i Socjologii PAN

[ Powrót do strony głównej ] [ Powrót do listy dostępnych zbiorów danych ] [ Wyszukiwanie ] [ Pobieranie zbioru danych ]

Struktura społeczna mieszkańców Łodzi - 1987 r.

IDP0025
Opisowy tytuł zbioru danychStruktura społeczna mieszkańców Łodzi - 1987 r.
Pełna nazwa instytucji przekazującej daneZespół Porównawczych Analiz Nierówności Społecznych przy Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk
Osoba prowadząca badanieKazimierz M. Słomczyński, Krystyna Janicka,
Osoba/osoby kontaktoweMaciej D. Kryszczuk
Język zbioru danychPL
Język dokumentacjiPL
FlagiLOG.P FIL.P UDC.P STD.P CDB.P FRE.P DSC.P

Cel w jakim badanie zostało przeprowadzone

Niniejsze badanie jest piątym z kolei projektem przeprowadzonym w ramach cyklu badań kwestionariuszowych nad strukturą społeczną mieszkańców Łodzi. Podjęta w nim problematyka, podobnie jak w poprzednich badaniach (z lat 1965, 1967, 1976 i 1980), związana jest przede wszystkim z analizą różnych wymiarów obiektywnego zróżnicowania społeczno-zawodowego mieszkańców Łodzi i jego subiektywnych korelatów.

Opisywany projekt stanowi kontynuację i uzupełnienie poprzednich edycji „badań łódzkich”, zarówno pod względem podstawowych pytań i problemów badawczych, jak i przyjętej metodologii. Z tego względu najważniejsze bloki tematyczne uwzględnione w kwestionariuszu z 1987 są takie same, jak w poprzednich badaniach. Ponadto niektóre pytania sformułowane zostały identycznie, jak w kwestionariuszach z lat wcześniejszych, w celu zapewnienia porównywalności zebranego materiału. Aby uzyskać pełniejszą informację na temat percepcji przemian, jakie dokonywały się w strukturze społecznej w latach poprzedzających badanie, do kwestionariusza włączono dodatkowe pytania, dotyczące uprzywilejowanych grup społecznych.


Poruszana problematyka badawcza

Podstawowe problemy badawcze podejmowane w kolejnych badaniach mieszkańców Łodzi wiązały się z zainteresowaniem autorów projektu problematyką makrostruktury społecznej, a w szczególności zagadnieniem destrukturalizacji tradycyjnych i restrukturalizacji nowych układów uwarstwienia. Przyjęta w badaniach wielowymiarowa koncepcja struktury społecznej wiązała się ponadto z pytaniem o związek między głównymi elementami położenia społecznego (rozbieżności czynników statusu). Celem badań było m.in. ustalenie, z jakimi tendencjami mamy tu do czynienia i jakie są ich konsekwencje, jeżeli idzie o stosunek jednostek do panującego porządku społecznego. Wśród szczegółowych zagadnień poruszanych w niniejszych badaniach (jak również w poprzednich edycjach „badań łódzkich”) znalazły się ponadto:

1. Analiza nierówności między grupami społeczno-zawodowymi: w szczególności pod względem zróżnicowań dochodów, standardu materialnego i uczestnictwa w kulturze;

2. Wpływ wykształcenia i pochodzenia społecznego na społeczno-ekonomiczne położenie badanych jednostek i ich rodzin; stopień, w jakim kariery zawodowe spełniają podstawowe założenia modelu alokacji merytokratycznej

3. Charakterystyka zmian natężenia i barier międzygeneracyjnej ruchliwości społecznej;

4. Analiza różnorodnych relacji łączących wyróżnione w badaniu segmenty struktury społecznej: zarówno w sferze rzeczywistych zachowań (dobór małżeństw, kontakty towarzyskie), jak i percepcji wzajemnych związków między przedstawicielami różnych warstw społecznych;

5. Charakterystyka społecznej percepcji podziałów społecznych, w tym zwłaszcza przekonań na temat źródeł konfliktów oraz dokonywanych przez respondentów ocen własnej pozycji społecznej, kondycji materialnej rodziny i perspektyw własnych dzieci.


Jednostka badania

Badanie przeprowadzono na 750-cioosobowej próbie losowej mężczyzn w wieku 21-65 lat, pracujących i pozostających w związkach małżeńskich.

Technika zbierania danych: indywidualny wywiad kwestionariuszowy przeprowadzany w miejscu zamieszkania respondenta.

W badaniu wykorzystano sieć ankieterów Instytutu Filozofii i Socjologii PAN. Przeszli oni intensywne szkolenie i pracowali pod ścisłym nadzorem zespołu autorskiego. Szkolenie ankieterów przeprowadzone zostało przez Łódzki Ośrodek Metodologiczny.


Dobór próby

Typ zastosowanej w badaniu próby

Dobór próby do opisywanych badań przeprowadzony został w sposób analogiczny, jak w badaniach z roku 1980. Operatem losowania był spis mieszkańców miasta. Przy losowaniu zastosowano proporcjonalny dobór warstwowy według pięciu dzielnic miasta (Śródmieście, Bałuty, Polesie, Widzew oraz Górna). Spośród wszystkich mieszkańców danej dzielnicy wylosowano określoną liczbę osób. Wylosowane osoby, które spełniały kryteria doboru (pracujący, żonaci mężczyźni w wieku 21-65 lat) włączano do badanej próby. W przypadku, gdy osoba wylosowana nie spełniała kryteriów doboru, do próby wybierano osobę zamieszkałą pod tym samym adresem i spełniającą kryteria doboru, i zarazem najbliżej związaną z wylosowaną osobą (współmałżonka lub osobę najbliżej spokrewnioną).

W toku badań okazało się, że odsetek zrealizowanych wywiadów z prób podstawowych jest zróżnicowany ze względu na dzielnicę. Jednakże wykorzystanie prób rezerwowych (23% przypadków) pozwoliło na odpowiednie uzupełnienie prób podstawowych oraz poprawienie ich reprezentatywności.

Kontrolę reprezentatywności próby wykonano poprzez porównania rozkładu podstawowych cech społeczno-demograficznych z analogicznymi rozkładami uzyskanymi w oparciu o dane z urzędów statystycznych (GUS).


Obszar geograficzny, na którym zrealizowano badanie

Miasto Łodź - Polska
Dolna granica wieku osób badanych21
Górna granica wieku osób badanych66

Metoda zbierania danych

wywiad typu "face-to-face"

Liczebność próby założonej i zrealizowanej

liczebność próby założonej750
liczebność próby zrealizowanej700

Zastępowanie respondentów

niedozwolone

Waga poststratyfikacyjna

zbiór nie zawiera wagi poststratyfikacyjnej

Pełny opis sposobu doboru próby

Brak pełnego opisu sposobu doboru próby

Faza terenowa realizacji badania

Daty, w jakich badanie zostało przeprowadzone

Rozpoczęcie badania1-11-1987
Zakończenie badania30-12-1987

Obligacje ankietera przy ponownych próbach kontaktu z wylosowanym respondentem / gospodarstwem domowym

Ponawianie kontaktu w różnych porach tego samego dnia
Ponawianie kontaktu w różnych dniach tygodnia

Minimalna liczba prób kontaktu

3

Kontrola zrealizowanych wywiadów pod względem poprawności ich realizacji przez koordynatora

Wywiady były kontrolowane przez koordynatora w około 50 %

Pozostałe informacje na temat badania

Wzór cytowania danych przekazywanych do archiwum

K. M. Słomczyński i Janicka, K. (1980, 2005). Struktura społeczna mieszkańców Łodzi 1987: komputerowy zbiór danych, Zespół Porównawczych Analiz Nierówności Społecznych, IFiS PAN.


Ogólnodostępne publikacje odwołujące się do danych przekazywanych do archiwum

K. M. Słomczyński i Janicka, K. (1980, 2005). Dokumentacja badania „Struktura społeczna mieszkańców Łodzi – 1987 r.”, Zespół Porównawczych Analiz Nierówności Społecznych, IFiS PAN.

Kazimierz Maciej Słomczyński, Krystyna Janicka, Włodzimierz Wesołowski. 1994. Badania struktury społecznej Łodzi: Doświadczenia i perspektywy, Warszawa: IFiS PAN (Załącznik 1 zawiera spis artykułów i opracowań "badań Łódzkich").


Dystrybucja danych

Ograniczenia dystrybucji zbioru

Brak ograniczeń

[ Powrót do strony głównej ] [ Powrót do listy dostępnych zbiorów danych ] [ Wyszukiwanie ] [ Pobieranie zbioru danych ]